received_294158967930696.jpeg
Installatie

it’s a funny time of year: Jans Muskee in galerie with tsjalling:

Tekeningen, stoelen, dagelijkse voorwerpen en een video: dit alles vormt samen de nieuwe tentoonstelling van Jans Muskee (1961) in galerie with tsjalling:. Ik praatte met hem over de nieuwbouwwijk, hoop, opstapjes en film.

Muskee is in de jaren zestig opgegroeid in een van de eerste nieuwbouwwijken in Nieuw-Amsterdam. “In tegenstelling tot veel mensen, is de nieuwbouwwijk voor mij een plek van de hoop, een plek waar mensen opnieuw beginnen. Ik kom uit een arbeidersgezin: mijn ouders woonden eerst bij mijn vaders ouders in, later bij andere mensen, maar in de nieuwbouwwijk hadden ze hun eerste eigen huis. Het is echt een plek waar mensen een nieuw leven starten. Daarna blijken ze allemaal hetzelfde te doen, maar het idee is dat ze allemaal hun eigen avonturen beginnen. Aan het einde van de straat was leegte. Daar waar de huizen nog niet klaar waren. Als kinderen struinden we onafgemaakte huizen af, gingen we naar de kelders en speelden we met de spullen. Het was onbebouwd, vol met onkruid. We bakten slakken in de pan.”

"De nieuwbouwwijk is echt een plek waar mensen een nieuw leven starten."

Eenmaal zelf weer uit dat nieuwbouwhuis, een stuk verder naar het Noorden, studeerde Muskee aan de Academie Minerva en de Rijksacademie van Beeldende kunsten in Amsterdam. “Je hebt bij de meeste academies een kleine, ambitieuze groep, en een grote groep die niet veel doet. Ik dacht: de Rijksacademie is echt een plek, waar mensen serieus over kunst praten en diep op dingen ingaan. Dit viel ontzettend tegen. De rijksacademie was voor mij  een soort keurslijf, wel heb ik hierdoor een startstipendium gekregen. Na de academie ging ik pas echt los en voelde dat ik kon doen wat ik wilde doen. Maar na een tijdje had ik het gevoel dat niemand wist dat ik meer bestond.” Vanuit dit gevoel begon Muskee een mail art project. “In een oplage van rond de honderd, deed ik objecten als ansichtkaarten, liefdesbrieven en meubelfolders op de post.”

Toen ik Muskees werk zag tijdens de grote tentoonstelling Absoluut Misschien in het Drents Museum, werd ik meteen verliefd. Ik vind het voyeurisme in deze werken fascinerend: je kijkt naar een werk, maar soms lijkt het werk ook naar jou te kijken. Vaak heerst er een gevoel in de werken, dat je niet mag kijken, dat je niet hoort te kijken. Dat je een onwelkome gast bent of dat je door een sleutelgat spiekt. Muskees werken beelden dan ook vaak seksuele handelingen af, die toch vaak als taboe gezien worden: haast iedereen heeft seks, dus laten we daar maar niet over praten. Deze oprechtheid, in combinatie met de typisch Nederlandse omgeving, raakt mij diep.

Door de expositieruimte van with tsjalling: is een ingewikkeld web van beelden neergezet. De basis van de expositie bestaat uit zes grote tekeningen. Eerder werk van Muskee bestond uit volle scènes, waarin mensen geplaatst werden in een omgeving: niet alleen de afgebeelde personen zelf, maar ook de meubels, vloeren, uitzichten door het raam, enzovoorts. In deze serie worden er in de tekeningen echter sterk afgezonderde “ingrediënten” afgebeeld: zo bevat een werk een hangende plant voor een gestipt behang. Hierdoor zijn de beelden geïsoleerd. Verder zijn er dan ook nog stoelen geplaatst in de ruimte, waarop objecten staan, die ook een verbinding aan lijken te gaan met de tekeningen. Als laatste is er, om het aspect “tijd” toe te voegen, een videowerk tentoongesteld. Het voelt alsof de omgeving niet binnen de lijnen van het canvas is maar een grote omgeving, door de galerie-ruimte heen.

“Ik was er nieuwsgierig naar of het zou lukken, op deze manier de objecten, de stoelen, met de tekeningen te verbinden. Het was wel enorm puzzelen: de ruimte is natuurlijk geen white cube dus ik had het gevoel dat de ruimte in de weg zat: er is te veel ruis. Normaal ben ik helemaal niet zo voor een ‘white cube’. Nu zette ik toch snel de stoelen dichterbij de tekeningen, zodat de verbindingen makkelijker te maken waren. Ik heb niet het idee dat als je voor een tekening staat, dat je er dan niet in kan, maar met de stoelen gaat het makkelijker, De stoelen nuanceren nog een keer, eigenlijk een soort opstapje.”

"Ik had het gevoel dat de ruimte in de weg zat: er is te veel ruis."

Tussen alle tekeningen en objecten, staat een pilaar met beamer. Op de muur wordt de video Momenten geprojecteerd. Hier kleden twee mensen zich tegenover elkaar uit: je ziet echter alleen hun hoofden. Mij deed dit gegeven al snel denken aan de films Blowjob van Andy Warhol en Headshot van Jennifer Lyon Bell. In beide films wordt ook alleen het hoofd gefilmd, maar hier ontvangen de afgebeelde personen orale seks. Op deze manier wordt mijn blik op Momenten gekleurd: waarom kleden ze zich uit? Wat wordt er gesuggereerd?

“Qua stijl past het werk inderdaad bij de films Blowjob en Headshot, en maakt het gebruik van hetzelfde gegeven. Het werk bestaat uit een aantal fragmenten achter elkaar, zoals de tekeningen ook fragmenten zijn. Misschien zou ik gewoon theatermaker willen zijn. Ik heb altijd veel ideeën voor films en performances, maar dit is toch vaak een gedoe met mensen regelen. In mijn expositie in het Drents Museum had ik ook een video, waarin een actrice een boek leest met instructies voor handelingen. Ik vind het heel mooi om handelingen uit te vergroten. Handelingen die opvallen, of manieren waarop hoe mensen met elkaar omgaan. In mijn werk gaat het ook niet om het realisme, behalve dat het realistisch is. Dat je opeens voelt dat je kijkt, omdat iemand je aankijkt. Je kijkt niet van buitenaf, je bent onderdeel en je wordt  medeplichtig. Het gaat niet om voyeurisme, maar om het gevoel van betrokken worden bij waar je naar kijkt.” En dat gevoel oproepen, dat lukt zeker.

it’s a funny time of year is nog tot 30 maart te zien in galerie with tsjalling:.
Ben je benieuwd naar ander werk van Muskee? Kijk eens op http://www.jansmuskee.nl/.

Cookieverklaring

Deze website maakt gebruik van cookies om je websitebezoek ‘slimmer’ te maken en omwille van statistieken.
Meer weten? Lees onze cookie-verklaring of pas je instellingen aan.

Deel nu:
Scroll To Top